Als een winkelpand leegkomt: waarom snelheid belangrijk is voor het centrum

Het vertrek van een supermarkt, winkel of horecazaak uit het centrum raakt vaak meer dan alleen het pand zelf. Vooral in kleinere kernen heeft een leegstaand winkelpand invloed op de inloop, levendigheid en het gevoel in de rest van de straat. Daarom is het belangrijk dat er snel een plan komt na een vertrek zoals Albert Heijn uit Grave.

Een leegstaand pand in het centrum van een dorpskern is een tijdelijke onderbreking van het dagelijks leven daar. Geen bezoekers meer voor de supermarkt betekent ook minder aanloop voor de buurman. En staat een pand langere tijd leeg? Dan wordt het steeds lastiger om dezelfde energie in het winkelgebied vast te houden.

Winkelleegstand blijft hoog

Ook landelijk vormt dit nog altijd een belangrijke uitdaging. Volgens Locatus steeg de winkelleegstand in 2025 opnieuw, van 6,7 tot 7,0 procent. Dat lijkt op papier een klein verschil, maar op straatniveau kan zelfs één zichtbaar leegstaand pand al invloed hebben op de uitstraling van het centrum. Zeker als het gaat om een locatie waar bewoners gewend waren om regelmatig te komen.

Toch biedt leegstand andersom ook nieuwe kansen. Een voormalig winkelpand kan ruimte maken voor een nieuwe speciaalzaak, een kleinschalige horecazaak of dienstverlening, zorg en wonen boven winkels of een combinatie daarvan. Juist in dorpscentra en kleinere steden ontstaan er vaak interessante plannen als lokale ondernemers, vastgoedfinanciers en gemeenten samen kijken naar wat er wel kan.

Als snelheid belangrijk is

Zulke plannen vragen vaak om snelheid. Wie een pand wil kopen, verbouwen of splitsen loopt tegen een aantal praktische vragen aan. Is er een vergunning nodig? Wat kost de verbouwing? En hoe kan de aankoop of verbouwing tijdelijk gefinancierd worden?

Dat is waar het in de praktijk vaak misgaat, merkt Pearl Capital. Niet omdat er geen idee of plan ligt. Maar omdat vastgoed financieren vaak meer tijd vraagt, waardoor de kans bij ondernemers uit de handen glipt. Zij benaderen traditioneel de bank, maar hun trajecten passen vaak niet bij situaties waarbij snelheid het verschil kan maken. Alternatieve financiers zijn vaak veel beter in staat om de aankoop, overbrugging of verbouwing van de grond te krijgen.

Vooral in centrumgebieden is die snelheid belangrijk. Een pand dat snel een nieuwe bestemming krijgt voorkomt dat leegstand zich vastzet. Het houdt de loop in de straat, geeft ondernemers vertrouwen en laat bewoners zien dat er beweging blijft in het centrum.