SP eist actie na nieuw rapport over risico’s geitenhouderijen

REGIO - De Osse SP-fractie vraagt het college van B en W opnieuw om duidelijke maatregelen tegen de gezondheidsrisico’s rondom geitenhouderijen. Aanleiding is het recente eindrapport Gezondheidsrisico’s rond veehouderijen 2025, deel II van de Gezondheidsraad. De partij noemt de conclusies “verontrustend” en stelt: “Al elf jaar lang blijkt uit het ene na het andere onderzoek dat omwonenden van geitenbedrijven een hogere kans hebben op longontsteking.”

Het rapport, inmiddels het vijfde in zeven jaar tijd, laat opnieuw sterke aanwijzingen zien voor een verhoogd risico bij bewoners die binnen 500 meter van een geitenbedrijf wonen. Volgens de Gezondheidsraad is binnen die afstand de kans op longontsteking 73% hoger, en binnen 1000 meter nog altijd 19% hoger. Vooral ouderen, mensen met een zwakke gezondheid en jonge kinderen blijken extra kwetsbaar. De SP stelt dat “voorkomen beter is dan genezen” en vindt dat verdere vertraging niet langer te rechtvaardigen is.

De fractie heeft het gemeentebestuur hierover dertien schriftelijke vragen gesteld. Daarbij wil de SP weten welke consequenties het college verbindt aan de nieuwe cijfers, zeker in dorpen als Herpen, Overlangel en Haren, waar delen van de bebouwde kom binnen de risicocirkel vallen. Ook vraagt de partij hoeveel woningen binnen 500 en 1000 meter van de dertien Osse geitenhouderijen liggen en welke beleidskeuzes de gemeente daarop wil baseren.

De SP wijst erop dat het gemeentebestuur eerder heeft gezegd “ontwikkelingen met kwetsbare doelgroepen binnen 500 meter van een geitenhouderij aan te houden” totdat duidelijker zou zijn wat de oorzaak van het risico is. Nu die oorzaak volgens de Gezondheidsraad bekend is, verwacht de fractie dat dit consequenties heeft voor nieuwe bouwplannen en vergunningsaanvragen.

Daarnaast vraagt de SP aandacht voor lopende en toekomstige woningbouwprojecten binnen 500 tot 1000 meter van geitenhouderijen. Tot nu toe werden dergelijke plannen toegestaan, mits initiatiefnemers toekomstige bewoners informeerden over de nabijheid van een geitenbedrijf en het verhoogde risico op longontsteking. De fractie wil weten in welke mate ontwikkelaars dat daadwerkelijk doen en hoe de gemeente dit controleert.

Ook moet het college duidelijk maken of geitenhouderijen in Oss deelnemen aan de landelijke beëindigingsregelingen en of verplaatsing van stikstofrechten kan helpen om veehouderijen verder van woonkernen af te zetten. De fractie vraagt het college om hierover bij de Rijksoverheid te pleiten.

Tot slot wil de SP weten welke concrete maatregelen de gemeente op korte termijn kan nemen om de uitstoot van micro-organismen, fijnstof en endotoxinen te verminderen, en welke rol de provincie daarbij kan spelen. De partij vraagt ook welke stappen geitenhouders zelf kunnen zetten “op grond van het principe van goed nabuurschap”, juist omdat buren volgens de SP tot op 1 kilometer afstand risico lopen.

Het wachten is nu op de beantwoording door het Osse college. Ondertussen benadrukt de SP dat de urgentie groot is: “De wethouder antwoordde dat hij eerst het definitieve advies van de Gezondheidsraad wilde afwachten. Dat ligt er nu. Tijd dus voor duidelijkheid. Wat gaat de wethouder doen?”