Botanisch kunstenaar Wapke Coolen uit Grave: ‘Botanisch tekenen zit in de lift’

Door Annelies Graafsma

GRAVE - In het Bloemenpark in Appeltern is vanaf 1 juni werk te zien van Wapke Coolen. Wapke woont en werkt in Grave. Aanleiding voor de tentoonstelling is het 20-jarig jubileum van de Nederlandse Vereniging van Botanisch Kunstenaars. De tentoonstelling geeft met 100 werken van verschillende kunstenaars een overzicht van het botanische kunstenaarschap.

Er is landelijk veel belangstelling voor botanisch tekenen. De vereniging telt nu 330 leden. Er wordt getekend op allerlei niveau, er worden lessen gegeven en tekengroepen komen bij elkaar. Zelf werd Wapke Coolen zo’n achttien jaar geleden gegrepen door het botanisch tekenwerk, vertelt ze tijdens een interview bij haar thuis. Ze is inmiddels een veelgevraagde exposant en is, nog steeds, dagelijks aan het werk.

Hoe ze te werk gaat legt ze met tal van voorbeelden uit. Wetenschap is de basis: alles moet kloppen in de tekening. Coolen onderzoekt een plant dan ook tot in detail. Ze heeft boeken met informatie in de boekenkast staan, gebruikt het internet en maakt aantekeningen. Ze werkt momenteel aan Dille, daar laat ze de al gemaakte aantekeningen van zien. Het is een echte studie en dan is ze nog niet begonnen met het tekenen. Wat zijn de kenmerken, hoe ziet de plant er precies uit en wat staat erover geschreven? “Het is een beetje zoals je op de middelbare school voor biologie een blad moest determineren’, legt ze uit. Ze heeft een pot met Dille voor zich op tafel staan. Met een microscoop bekijken we samen de steel van de plant. Het is niet alleen een groen steeltje maar er staan streepjes op die je met het blote oog niet ziet. ‘We kijken als botanisch tekenaars ook naar welke insecten er op de plant afkomen en de biodiversiteit nemen we op in de tekening. Bij de Dille zit op of onder de plant graag een Koningspage. Zo’n vlinder kent ook weer een óntwikkelingsproces. De hele bloeiperiode komt in elke tekening terug. Ik doe er soms wel een jaar over om tot een afronding te komen. Het blijft oefenen en oefenen, het is tijdrovend maar helemaal mijn passie.”

Coolen is heel precies, alles moet kloppen. Een mooie compositie is van belang. Waar moet wat staan, welke onderdelen hebben meer plek nodig en welke minder? Ze knipt delen uit en legt de verschillende stadia van de plant naast elkaar op een leeg blad. Als de compositie klopt kan brengt ze tekening over op het uiteindelijke werkpapier. Op haar niveau van tekenen gaat het behalve om de wetenschappelijke verantwoording ook om het artistieke aspect. De ”Dille” (zie foto Marita Schouten) komt in een tentoonstelling in het Natuurmuseum Brabant aan de Spoorlaan in Tilburg te hangen.

Iedereen kan lid worden van de Vereniging van Botanische Kunstenaars. Je begint als kunstlievend lid, levert drie tekeningen aan die bekeken worden door een bioloog. Wil je meer, dan maak je vijf tekeningen en wordt je aspirant-lid. Wapke Coolen is werkend lid en mag net als aspirant-leden aan tentoonstellingen in binnen- en buitenland deelnemen. Ze exposeert vaak en haar werk van “de paardenbloem” staat wordt regelmatig gebruikt ter illustratie. Wapke: “Wat leuk is aan het project van de Dille is dat mijn broer secretaris is van een tuinvereniging. In de tuin zagen ze een Koningpage op de Dille zitten. Nu hebben ze zaden uitgezet en hopen ze dat er rupsen komen die zich tot vlinder ontwikkelen. Ik ga er dan daar zitten tekenen, dat lijkt mij echt geweldig. En, in Escharen heeft Jac., P. Thijssen gewoond. Misschien kennen mensen hem van de Verkade-albums. Jac., P. Thijssen maakte ook botanische tekeningen.”

De overzichtstentoonstelling van “20 jaar Vereniging van Botanische Kunstenaars” is van 1 tot en met 29 augustus te zien in Bloemenpark Appeltern. De tentoonstelling is gratis te bezoeken, het bloemenpark niet. In de tuin worden tekendemonstraties gegeven en je kunt je opgeven voor een workshop botanisch tekenen. Kijk op appeltern.nl voor meer informatie.