Water - Column Freddy Klooté

Het is altijd wel iets met water in ons kikkerlandje. Of we hebben er teveel van, of we snakken er naar. Maar precies goed wil maar niet lukken. In heel de wereld staan we ook bekend om onze watergeschiedenis. Tot in de verste uithoeken van onze bol staan we bekend als een volk dat dat zijn eigen land droog maalde, of een jongetje had dat zijn duim in een gaatje in de dijk stak. Iedere generatie Nederlanders heeft wel een verhaal over water. In mijn generatie overheerst niet een scheuren in het land veroorzakende droogte, maar juist een enorme hoeveelheid teveel water. Denk aan 1953. De nacht van 31 januari op 1 februari. Een combinatie van een zware noordwesterstorm en springtij zorgde in zuidwest Nederland voor een ramp met 1836 doden en 72.000 evacués. 

We zijn nu 73 jaar verder en mijn kleinkinderen weten niet waar je het over hebt als je iets over die ramp vertelt. Die ligt in de inmiddels stoffige lade van herinneringen opgeborgen. Naast wereldoorlogen I en II.

Precies 50 jaar geleden hadden we ook een zomer als die we nu hebben. Heet, droog en dorstig. We woonden sinds drie jaar in Grave: vrouw- en dochterlief en ik. Met nog de diepe herinneringen aan ons geboortelandje, West-Zeeuws-Vlaanderen. In de weekends en vakanties werd er dus nogal eens die richting uitgereden. Met de beperkte middelen van toen. Geen airco. Geen snelwegen die langs de passerende steden gingen, maar je moest er, zij het aan de zijkant, doorheen. Een soort van wereldreis destijds. Maar heimwee is sterk en maakt sterk. In Grave was in die hete zomer net een jaar de Stoofweg gemaakt, die Grave-West verbond met het in aanbouw zijnde Estersveld. Het zwembad was er een jaar, net als de school met de puntdakjes, die ik mocht leiden, en die er ook de oorzaak was van ons vertrek uit ons geboorteland. Het was ook vreselijk heet en droog, die zomer. Maar meer dan puffen leverde dat niet op. Nu, 50 jaar later zijn we technisch zo uitgerust met allerlei meetapparatuur, dat we alles tot in de puntjes kunnen volgen. Zoiets als “van puf-puf tot even de app bekijken”. Veel verschil maakt die technische vooruitgang echter niet: de hitte, de droogte, de ellende, het blijft allemaal hetzelfde. De boeren zitten met de handen in de paar overgebleven haren, na decennia als klimaatboeven door het leven te zijn gegaan, en nog steeds met afschuw alle verwijten over zichzelf en hun koeien heen laten gaan. Of stoppen en cashen, zoals een bekend tv-spel de mogelijkheid biedt.

We hebben overigens in alle ruimtes van onze woningen wel iets staan dat koude lucht blaast. Lekker. Maar als je naar buiten moet, ben je toch de pineut. Dat is dan het voordeel van wat ouder zijn: je blijft lekker binnen en laat je met frisse lucht beblazen. Ook de polsen met koud water verwennen is een oplossing.

Liefhebbende(klein)kinderen zorgen dat je niet van honger of dorst omkomt.

Hopelijk voor die hulptroepen moeten ze weer 50 jaar wachten voor er weer zo’n monsterzomer komt. Sterkte alvast.

Freddy Klooté