Woorden - Column Freddy Klooté

Soms kom je ergens een woord tegen, dat dagenlang in je hoofd blijft hangen. Soms een al bekend, maar raar woord, dat je bijna vergeten was. Neem nou het woord van het jaar 2007: “Bokitoproof”. Naar aanleiding van een uitgebroken gorilla, met de naam Bokito uit Blijdorp. Een toevallig in de buurt wandelende vrouw raakte daarbij zwaargewond. Het werd een tijdje gebruikt als iets bestand was tegen vernielzuchtig gedrag, geweld en vandalisme. Inmiddels niet meer in gebruik. Bokito is inmiddels niet meer onder ons.

Het woord van het jaar. Altijd weer leuk om het te horen. Dit jaar is het “hallucineren” geworden. Tja, dat bestaat al lang, maar nu heeft het te maken met AI-chatbots zoals bijvoorbeeld ChatGPT. Een leuk speeltje, maar niet erg betrouwbaar wat de waarheid betreft. Net zoals bij hallucineren bijvoorbeeld bij hoge koorts, waar je ook dingen waarneemt die er niet zijn. Er bestaat ook een spiritueel woord van het jaar: “geloven”. Valt me wat tegen. Een beetje gewoontjes. Tenzij je de achtergrond weet. Die komt uit de Bijbel, Matteüs 21:22; Hebreeën 11:6 : “Zelfs het gebed zelf is krachteloos als het niet geworteld is in oprecht geloof”. Tja, dan denk ik aan de oorlog tussen Israël en Palestina. Die is weliswaar klaar, maar voor de bewoners van de vluchtelingenkampen behoort “vrede” voorlopig nog tot de categorie hallucineren.

Leg wat woorden na elkaar en je hebt een rapport. “Een Extreem Rapport”, zoals de laatste toekomstvisie van ons KNMI heet. En de naam alleen al doet weinig goeds vermoeden. Allemachtig, het ziet er slecht uit voor ons, bewoners van dat kleine landje aan de zee. In het rapport gaat het over hitte en de impact daarvan in een stedelijke omgeving; natuurbrand en de impact daarvan op de brandweerinzet; kou en de impact daarvan op de gasvraag; storm en de schade daarvan aan huizen en gebouwen; orkaan in het Caibisch gebied van Nederland; droogte en de binnenvaart; neerslag en de impact daarvan in de regio; duisterluwte en de impact daarvan op de elektriciteitsvoorziening en niet te vergeten: muggen en de impact daarvan op het westnijlvirus. Jeetjemina, alsof de hel haar bodem opent en alles op onze bol kiepert. Alsof onze toekomst aan een uitgerafeld touwtje hangt. Mopperen kan niet, want het is onze eigen schuld. Meteorologen hebben ons steeds gewaarschuwd, maar wij, stijfkoppige burgers hebben daar niets mee gedaan.

Nu heb ik al op de lagere school geleerd dat klimaat gaat over een lange periode. Het weer is datgene wat je ziet als je naar de bus loopt of als je uit het raam kijkt. Een langere periode is niet een jaar of honderd, maar gewoon een lange tijd. De aarde is ongeveer 4.5 miljard jaar oud. Tja, en dan hard gaan schreeuwen als het eens een jaar of vijftig wat warmer is, lijkt me enigszins uit zijn verband gerukt. Het kan best hoor, dat we aan het begin van een warmteperiode staan. Maar of dat echt zo is, weten we pas over een paar duizend jaar. En wie dan leeft, dan zorgt.

Prettige kerstdagen en een gelukkig 2026. Ook namens vrouwlief Ria.

Freddy Klooté