Piet Schrijen is een halve eeuw uitvaartondernemer en vijftig jaar ‘ongehoorzaam’

Door Mans Pere

BOXMEER - Burgerlijke ongehoorzaamheid en innovatie, ze kunnen hand in hand gaan. Piet Schrijen kan daar, met zijn vijftig jaar als uitvaartondernemer, goed over meepraten. De Boxmerenaar vierde zondag 11 januari dit jubileum met een bescheiden feestje, op de vernieuwde en die dag heropende uitvaartlocatie in Boxmeer. Rode draad in zijn carrière is toch wel het anders denken dan de gevestigde orde. Niet om de heilige huisjes omver te werpen, maar om “mensen een afscheid te bieden dat écht bij hen past!”.

Een halve eeuw aan uitvaartwerk: het is een bron aan n herinneringen voor Piet om uit te putten. De Boxmerenaar kan memoreren aan zijn allereerste werkdagen, onder de bezielende leiding van zijn vader. Of aan afscheidsceremonies onder de regie van de pastoor. “Dit kan ook anders”: ging toen vaak rond in Piets hoofd. Maar het is de coronatijd die Piet oprakelt. Die kon ook anders.

De jubilerende uitvaartondernemer mijmert niet over de genomen maatregelen en of ze wel of niet effectief waren. Wel plaatst hij vraagtekens bij hoe er is omgegaan met het “nieuwe normaal”. Piet: “Volgens de koepel mochten we niet de mensen hier op het uitvaartcentrum ontvangen om hun wensen te bespreken. Dit moest online. Dit vanwege de afstandsregels. Maar, als diezelfde mensen een paar uur later op rouwbezoek wilden komen, mocht dat wel. Dat is toch heel raar?”. Tegen de wil van de koepel in werd daarom het ruim opgezette uitvaartcentrum zodanig ingericht dat mensen eenvoudig 1,5 meter afstand konden houden, en zo dus bij hun dierbare konden zijn.
“Dat kwam heel goed uit voor een specifiek gezin, wiens overledene boer was. Ze hadden allemaal corona en konden niet bij het afscheid zijn. Of we niet even met de rouwauto en de kist een rondje over het erf konden rijden. ‘Dat zou hij geweldig vinden’, werd mij verteld. Natuurlijk hebben we dat gedaan, maar ik heb hen ook uitgenodigd om gewoon afscheid te komen nemen in ons crematorium, terwijl al onze medewerkers in een andere ruimte waren. Officieel was het op die manier niet toegestaan, want wie positief testte moest thuisblijven, maar wij konden hen zo wel een waardevol afscheid bieden.”

Is dit dan moedwillig de wet overtreden, burgerlijke ongehoorzaamheid? Piet grijnst: “Het gaat er om dat je er alles aan doet om de mensen een afscheid te bieden wat écht past. Iets waar ze altijd op kunnen terugkijken met de gedachte: ‘dat was heel mooi gedaan. Dat zouden we niet anders hebben gewild’.”
De sleutel tot zo’n afscheid zit hem in twee dingen. Ten eerste draait het altijd om het denken in wat wél mogelijk is. Ten tweede “moet je als uitvaartondernemer eerst de tijd nemen om de mensen te leren kennen. Wie heb je voor je? Wie was de overledene? Een goede uitvaartondernemer/uitvaartleider(ster) probeert inzicht te krijgen in het karakter, het DNA van de mensen. Dan sta je op gelijke hoogte en kun je ook echt in die vijf à zes dagen een persoonlijke ceremonie organiseren.”

Een voorbeeld van de persoonlijke Schrijen-twist komt ook voort uit de coronaperiode. Uiterst gebruikelijk zijn de schriftelijke condoleances. “Maar, door die 1,5 meter kon dat niet. Er ontstaan altijd lange rijen bij zo’n boek. Daarom hebben wij bij het verspreiden van de uitnodigingen al een kaartje gevoegd waar mensen de boodschap op konden schrijven. Niet alleen zijn hierdoor die wachtrijen weg, het levert ook mooiere, persoonlijkere berichten. Mensen kunnen veel beter de tijd nemen om iets op papier te zetten.”

“Uiteindelijk zijn we iedere keer bezig om onszelf te verfijnen en te verbeteren. Nooit mag er gedacht worden ‘hadden we nou maar’, want dan ben je te laat. Het gaat om die laatste herinnering bij de nabestaande. Die is onbetaalbaar!”, concludeert Piet stellig. Hij denkt na over zijn eigen toekomst binnen het bedrijf. Dochter Liz staat klaar om het ooit over te nemen. “Mijn vader kwam nog tot late leeftijd binnen wandelen. Dat wij tegen hem moesten zeggen dat het allemaal goed kwam en dat hij het los mocht laten. Daar wil ik bij mezelf wel voor waken, dat ik dat niet ook ga doen. Dan blijven de laatste herinneringen ook echt goed.” Piet grinnikt: “Maar of dat ook gaat lukken? Toch die ongehoorzaamheid....”