Antoinette Maas neemt afscheid als wethouder Land van Cuijk: ‘Er is veel in beweging gezet’

Door Annelies Graafsma

LAND VAN CUIJK - Antoinette Maas (GroenLinks/PvdA) vertrekt als wethouder Duurzaamheid, Natuur, Milieu en Mobiliteit van de gemeente Land van Cuijk. Een afscheidsinterview.

Twaalf jaar heeft ze in de lokale politiek gezeten. Ze zette de schouders eronder, is “best trots” op de resultaten, maar vindt het vooral belangrijk om te benadrukken: “We doen het met elkaar”. Wie haar werk overziet, ziet dat er veel in beweging is gezet. Zo wordt er in de gemeente gewerkt aan 400 hectare nieuwe natuur, zijn landbouw en natuur dichter bij elkaar gebracht, werd het geurbeleid rond dorpen aangescherpt, is er gewerkt aan gezondere luchtkwaliteit en werd beleid van ‘geen bomen kappen tenzij…’ werkelijkheid.

De 59-jarige Antoinette Maas woont in het Land van Cuijk en is een verbinder; een bestuurder die hecht aan samenwerken. Samenwerken met de andere wethouders, met de raad en met partijen in het veld. Ze organiseerde nadrukkelijk draagvlak aan de voorkant. “Ik ben eigenlijk heel ongeduldig, er moet wel iets gebeuren”, zegt ze. Die kant van haar persoonlijkheid merk je ook als je met haar praat. Ze heeft een doel en wil dat doel ook bereiken. Compromissen sluiten hoort daarbij. “We doen het met elkaar”. Samenwerken op alle onderwerpen is haar kracht, zo zeggen de mensen om haar heen.

“Het duurt nog even”, zegt de scheidende wethouder. “Eerst de verkiezingen, daarna de coalitieonderhandelingen en dan de formatie van een nieuw college. Ik heb dit werk vier jaar en een paar maanden mogen doen. In het Land van Cuijk waar ik woon, met de prachtige portefeuille Duurzaamheid, Natuur, Milieu en Mobiliteit. Voor mij is het nu tijd om iets anders te gaan doen. De baan van wethouder vraagt veel. Het is enerverend, je staat eigenlijk 24 uur per dag aan, maar dat is niet de reden dat ik stop. Na 12 jaar kan ik het goed afsluiten en kijken welk pad ik hierna insla. Misschien wordt het iets op regionaal of provinciaal niveau en wie weet kan ik zo ook voor het Land van Cuijk nog iets betekenen. We blijven hier wonen, ik heb vanuit mijn jeugd iets met dit gebied, ik voel mij hier thuis.”

Persoonlijke motivatie
“Voor ik in Land van Cuijk wethouder werd, was ik wethouder in Helmond, met een vergelijkbare portefeuille. Twaalf jaar geleden benaderde GroenLinks mij om actief te worden in de politiek. De belangrijkste reden om mee te doen, in Helmond en nu hier, is persoonlijk. Wij hebben een groot gezin met samen zes kinderen. Ik zie de wereld onder druk staan en wil graag dat mijn kinderen en misschien ooit kleinkinderen ook in een leefbare wereld kunnen opgroeien. Je kunt aan de zijlijn blijven staan of mee gaan doen, ook als inwoner heb je een keuze trouwens. Als raadslid, als fractievoorzitter en nu als wethouder kan ik echt iets betekenen. Voor de inwoners, de natuur en het milieu.”

‘Landbouw en natuur bijten elkaar soms’
“Via Duurzaamheid, Natuur en Milieu, ben ik betrokken geraakt bij ‘Vitaal Landelijk Gebied’. We hebben daar een visie ontwikkeld voor het buitengebied. Uitgangspunt is meer balans tussen natuur en landbouw. In mijn rol heb ik gewerkt aan plannen voor nieuwe natuur en het beschermen van natuurgebieden (vastgesteld in de Natuurvisie, red.) We zetten de komende jaren in op het verbinden van natuur en landbouw. Als natuur en landbouw in balans zijn kunnen bijen en andere fauna beter overleven. Voedsel vinden ze in een groter gebied en dat is dan niet alleen goed voor de biodiversiteit, maar uiteindelijk ook voor de boeren. Om te zien of die aanpak effect heeft, wordt de biodiversiteit jaarlijks nauwkeurig gevolgd. Met de Universiteit van Wageningen doen we onderzoek op ongeveer 35 locaties in de gemeente. Studenten samen met een professor tellen daar bijvoorbeeld insecten en spinnen in bermen en bosgebieden. Elk jaar kijken ze naar dezelfde plekken, zodat je de ontwikkeling kunt volgen. We zijn pas kort bezig, maar het lijkt erop dat we goede stappen zetten.”

“Heb je de documentaire Een Duurzaam Duel gezien?”, vraagt Maas plotseling. “Het is een prachtige film over bijvoorbeeld Tongelaar, de Kraaijenbergse Plassen en de Maasheggen. We hebben de film samen met Brabants Landschap gemaakt. Er is enorme belangstelling voor. Hij draait in Boxmeer, Cuijk en ook in Filmcafé Grave en hij gaat nog naar de LUX in Nijmegen. Er zijn al 14 extra voorstellingen in Cuijk gepland. Ik ben blij met die belangstelling voor de natuur.”

Antoinette Maas erkent dat landbouw en natuur niet altijd vanzelf goed samengaan. “Toch nog maar even terug naar de pijnpunten in de landbouw. Gebruik van veel bestrijdingsmiddelen bijt echt wel met de natuurbelangen en dat geldt ook voor de hoeveelheid mest die wordt uitgereden. Niet alleen natuur maar ook gezondheid is reden om deze middelen zo min mogelijk te gebruiken. Het gaat onder andere om gezond grondwater en niet spuiten dichtbij de kernen. We moeten de gezondheid van mens en natuur scherp in de gaten houden.”
Ze benadrukt dat het allemaal niet zwart-wit is. “Het gaat er vooral om dat het gebruik van bestrijdingsmiddelen fors wordt verminderd, in balans, zodat we ook voldoende voedsel hebben.”

Binnen het college werkt Antoinette Maas op dit onderwerp nauw samen met wethouder Mark Janssen-van Gaal (CDA), die landbouw in zijn portefeuille heeft. “Ik kan het heel goed met Mark vinden. We zijn vaak samen op pad geweest. Ik heb inwoners met zorgen en boeren bezocht, dan zit ik aan de keukentafel en hoor ik ook hun problemen. In de praktijk kijken en alle betrokken partijen laten adviseren, zo hebben we samen beleid gemaakt. Niet altijd mijn beleid, niet 100% van wat ik wil, maar wel beleid waarin je de nodige stappen kunt zetten. Het geurbeleid rondom de dorpen is streng, maar de boeren krijgen voldoende ruimte om hun bedrijf voort te zetten. Er zijn zeker nog wel problemen die niet zijn opgelost, maar daar wordt het komende jaar aan gewerkt. Even terug naar de samenwerking met Mark. We hebben echt discussies gehad, maar we bleven het samen doen, dat is onze kracht geweest. We hebben wel gebotst, we zijn geen zachte eitjes, maar komen er altijd uit. We hebben beiden onze blik verruimd. In de landelijke politiek laten ze het ‘klappen’, maar hier hebben we gekeken naar wat wél kan.”

‘Bomen kregen beleid’
“Op het Weijerplein in Boxmeer stonden mooie grote bomen die niet konden blijven staan omdat het plein bij het gemeentehuis anders werd ingericht. Ze waren niet ziek en kappen was echt niet nodig. Toen heb ik voorgesteld de bomen in depot te bewaren. Dat kost geld, maar grote bomen kappen is niet alleen zonde, ze spelen een belangrijke rol in de kwaliteit van een leefomgeving. De bomen zijn opgeslagen en later teruggeplaatst. Er is een verband tussen bomen en schone lucht, maar de luchtkwaliteit wordt toch vooral bepaald door de vervuilers. Denk daarbij aan zwaar verkeer, houtstook, industrie en landbouw. Weet je dat we op tientallen plaatsen niet alleen de biodiversiteit meten, maar ook hoe het met de luchtkwaliteit gesteld is. Inwoners konden zelf meetpunten aangeven. De meetgegevens zijn binnenkort bekend en daarna kijken we dan welke vervolgstappen er nodig zijn.”

Terugblikkend op haar periode als wethouder overheerst tevredenheid. Antoinette Maas benadrukt nog eens: ‘Er is veel kennis en betrokkenheid bij verschillende organisaties en partijen. En als je naar elkaar luistert ontstaat er begrip en kun je samen stappen zetten.”

Deze week kwam het bericht dat de gemeente 7,5 miljoen ontvangt voor de uitwerking van ecologische verbindingszones, samenhang brengend in de natuur waardoor planten en dieren meer ruimte krijgen om zich te verplaatsen en de biodiversiteit versterkt wordt. Een mooi afscheidscadeau voor de vertrekkende wethouder!