Landerd

Nader tot elkaar - Column Theo van Duren

Door Theo van Duren

Het is 27 april: Koningsdag in Ravenstein. Kou, wind, regen, zon, hagel. De terrassen in de Marktstraat zijn leeg. Opwarming van de aarde; loze beloften. We zullen het echt zelf moeten doen. Gelukkig wel verhitte gemoederen de afgelopen weken. Oorzaak Jan Böhmermann, een Duitse cabaretier die de Turkse president Erdogan diep beledigde. In een gedicht noemde hij Erdogan een pedofiel en een geitenneuker. Geen grappig gedicht, maar dat was ook niet de bedoeling. Het was een proef. Hoe ver reikt de arm van Erdogan om critici de mond te snoeren? Ver, zo blijkt.

Erdogan eist strafvervolging door de Duitse justitie en Böhmermann is ondergedoken na vele doodsbedreigingen. In ons land leidde dit direct tot een felle discussie die langs dezelfde lijnen loopt als het Islam-debat. Centraal staat steeds de vraag: valt het opzettelijk beledigen van een geloof, een profeet of een staatshoofd onder de vrijheid van meningsuiting? Hans Teeuwen en Theo Maassen vinden van wel en deden er nog een schepje bovenop. Freek de Jonge en Dolf Jansen vinden van niet. Beledigen puur en alleen om mensen te kwetsen mag volgens hen niet en ze tonen begrip voor de reactie van Erdogan en zijn vele aanhangers. Voor mij is het een lastige discussie. Ik houd niet van beledigen. Het is onbeschaafd en het leidt tot niets. Tegelijkertijd echter heb ik ook grote moeite met mensen die zich gekwetst voelen en maatregelen eisen. En dus ook met cabaretiers die hier begrip voor kunnen opbrengen. Op 17 november 1967 deed de rechter in hoger beroep uitspraak over een zaak die tegen Gerard Reve was aangespannen naar aanleiding van de volgende beledigende passage in zijn boek “Nader tot U”:

“En God Zelf zou bij mij langs komen in de gedaante van een éénjarige, muisgrijze Ezel en voor de deur staan en aanbellen en zeggen: „Gerard, dat boek van je – weet je dat Ik bij sommige stukken gehuild heb?” „Mijn Heer en mijn God! Geloofd weze Uw Naam tot in alle Eeuwigheid! Ik houd zo verschrikkelijk veel van U”, zou ik proberen te zeggen, maar halverwege zou ik al in janken uitbarsten, en Hem beginnen te kussen en naar binnen trekken, en na een geweldige klauterpartij om de trap naar het slaapkamertje op te komen, zou ik Hem drie keer achter elkaar langdurig in Zijn Geheime Opening bezitten, …”.

Dat liegt er niet om, maar Gerard Reve werd vrijgesproken. Door deze rechtszaak hebben heel veel cabaretiers, waaronder Freek en Dolf, zich zorgeloos vrolijk kunnen maken over christenen en hun geloof. En ook over politici en ons koningshuis. Met leuke maar ook met botte smakeloze grappen waarvan ze heel goed wisten dat die door een grote groep mensen als kwetsend ervaren zouden worden. Ze konden dit doen in de wetenschap dat ze niet hoefden te vrezen voor rechtsvervolging noch onder hoefden te duiken omdat ze met de dood werden bedreigd. Het lijkt er sterk op dat Freek en Dolf het bewust beledigen alleen geoorloofd vinden als de gekwetsten de wet op de vrijheid van meningsuiting respecteren. Doen ze dat niet en dreigen ze met opsluiting of onthoofding, dan is bewust beledigen uit den boze. Ik begrijp Freek en Dolf. Ik ben ook liever één keer laf dan mijn hele leven dood. Maar op deze manier werk je er wel aan mee dat we een samenleving creëren waarin we erkennen dat er twee verschillende bevolkingsgroepen zijn waarbij de ene groep wel beledigd mag worden en de andere niet. Dat ontwricht het land.

We zullen moeten kiezen: een land met alleen maar Henk Elsinks die grappen maken over schoonmoeder of een land waarin Najib Amhali straffeloos kan zeggen dat Allah is teruggekeerd in de gedaante van een geit en dat Erdogan Hem drie keer achter elkaar langdurig in Zijn Geheime Opening zou willen bezitten.

|Doorsturen

Arenalokaal in beeld

Laatste nieuws



Vacatures

Specials

Ondernemend nieuws

Faillissementen

Jouw Arena

Meest gelezen

Laatste reacties